Informele zorg: vooruit naar waar we vandaan komen

Met een groeiende zorgvraag en een gelijkblijvend aantal zorgprofessionals zijn alle ogen gericht op informele zorg. Een rol voor het netwerk van de bewoner binnen de muren van het verpleeghuis lijkt onvermijdelijk. Niets nieuws zegt u? Dat klopt. We gaan vooruit naar waar we vandaan komen. En dat is hartstikke positief.

Terug naar het begin. Want wat verstaan we eigenlijk onder informele zorg? Informele zorg is zorg en ondersteuning door mensen die dat niet als hun beroep doen. Ze worden er ook niet voor betaald. Vaak hebben ze een persoonlijke band met de persoon die zorg nodig heeft. Een mantelzorger, familieleden, vrienden en buren. Zij helpen uit liefde, vriendschap en soms ook vanuit idealistische overwegingen.

Nu al heeft informele zorg vaak een plek binnen de verpleeghuizen. En die plek gaat de komende jaren alleen maar groeien, zo is de verwachting. Er is bij de Nonna-partners dan ook behoefte aan het gezamenlijk ruimte en vorm geven aan informele zorg.

In hoofdletters op de agenda

Eind vorige maand werd een aftrapbijeenkomst rondom het thema georganiseerd. Nagenoeg alle Nonna-partners waren daarbij vertegenwoordigd, inclusief de WZW (werkgeversvereniging van zorg- en welzijnsorganisaties). Iedereen bleek enthousiast en kan niet wachten gezamenlijk handen en voeten aan het thema te geven. Waar de ene organisatie een compleet programma heeft voor ‘partners in de zorg’ of ‘samen zorgen’, staat het bij de ander nog in de kinderschoenen. Precies daarom heeft Netwerk Nonna het thema in hoofdletters op de agenda gezet. Om samen (ook met cliëntvertegenwoordigers) werk te maken van de zorg van morgen, waar informele zorg van onschatbare waarde is.

De wil is groot

De wil blijkt groot om het netwerk van de bewoner op een andere wijze te betrekken bij de zorg binnen de muren van het verpleeghuis. Alleen, hoe doe je dat? Familie en naasten zijn vaak opgelucht dat ze de zorg uit handen kunnen geven zodra een partner of ouder verhuist naar een verpleeghuis. En zorgprofessionals? Die vinden het niet altijd makkelijk om samen met naasten te zorgen.

Samen zorgen

Gezamenlijke, regionale uitgangspunten – ‘zo doen wij dat als Nonna’ – helpen, zo klinkt het aan tafel. Leren van en met elkaar. Samen optrekken. Niet als individuele zorgorganisatie vertellen dat je verwacht dat het netwerk rondom de bewoner meedoet, maar die boodschap gezamenlijk uitdragen. En zorgprofessionals laten zien én ervaren wat de voordelen zijn van samen zorgen. Waar nog meer winst te behalen valt? In het voortraject. Dus thuis, voordat mensen naar een verpleeghuis verhuizen. Bijvoorbeeld wanneer mensen wijkzorg ontvangen. Dan al zou het echte verhaal verteld moeten worden over wat óók in het verpleeghuis van naasten wordt verwacht. Zodat verwachtingen van alle betrokkenen realistisch zijn.

Herwaardering

We zijn de afgelopen decennia een beetje doorgeschoten in het medicaliseren van verpleeghuiszorg, is de verklarende slotsom aan tafel. Vroeger was het heel normaal dat familie en vrienden meehielpen in het verpleeghuis – net als in de thuissituatie. Dat komt ook het welbevinden van verpleeghuisbewoners ten goede. Het wordt tijd om de rol van naasten en familie binnen het verpleeghuis te herwaarderen. Op welke manier, dat is de inzet van de verkenning die de werkgroep Informele zorg de komende maanden gaat doen.